Cung
cấp cho kiểm toán viên một cách tiếp cận để thực hiện việc kiểm toán một cách
hiệu quả nhất có thể, có lợi cho cả nhóm kiểm toán và cả khách thể kiểm toán.
Kiểm toán Trường Thành xin chia sẻ phương pháp tiếp cận rủi ro trong kiểm toán báo
cáo tài chính (BCTC) như sau:
Tham khảo
thêm: Dịch vụ kiểm toán tại Vinh
Các bước vận dụng
phương pháp tiếp cận kiểm toán dựa trên rủi ro được thực hiện khi kiểm toán
BCTC
Phương
pháp tiếp cận kiểm toán dựa trên rủi ro, đòi hỏi KTV trước hết phải hiểu rõ về
doanh nghiệp và môi trường kinh doanh của nó, nhằm mục đích xác định rủi ro có
thể dẫn tới sai sót trọng yếu trên BCTC. Sau đó, KTV thực hiện đánh giá rủi ro
này ở cấp độ BCTC và cấp độ cơ sở dẫn liệu. Đánh giá này, bao gồm việc cân nhắc
các nhân tố như bản chất của rủi ro, các thủ tục KSNB thích hợp và cấp độ cần
thiết của bằng chứng kiểm toán.
Kết quả của việc đánh
giá này, sẽ phân loại một cách hiệu quả cuộc kiểm toán vào một trong hai loại
sau:
Rủi
ro có sai sót trọng yếu cao, đòi hỏi có những thủ tục kiểm toán đặc biệt
Rủi
ro có sai sót trọng yếu ở mức độ bình thường, có thể giải quyết bằng chương
trình kiểm toán chuẩn.
Sau
khi đánh giá rủi ro, KTV sẽ thiết kế các thủ tục kiểm toán thích hợp cho những
rủi ro đã được đánh giá, nhằm mục đích thu thập đầy đủ các bằng chứng kiểm toán
thích hợp để đưa ra kết luận kiểm toán. Việc đánh giá rủi ro được tiếp diễn
trong suốt cuộc kiểm toán, kế hoạch kiểm toán và thủ tục kiểm toán có thể được
thay đổi trong trường hợp việc đánh giá lại là cần thiết. Các bước thực hiện cụ
thể như sau:
Bước 1: Tìm hiểu về
doanh nghiệp và môi trường kinh doanh của khách hàng
Nhằm
mục đích xác định rủi ro liên quan đến cuộc kiểm toán BCTC, KTV cần đạt được sự
hiểu biết thích hợp về DN và môi trường mà nó hoạt động. Những thông tin nào cần
được thu thập sẽ được quyết định bởi xét đoán và kỹ năng chuyên môn của KTV. Bằng
kinh nghiệm của mình, KTV sẽ giảm thiểu được các thông tin không cần thiết hoặc
quá tải, bằng cách chỉ tiếp nhận các thông tin liên quan trực tiếp đến quá
trình kiểm toán BCTC – tiết kiệm được thời gian và nguồn lực. KTV sẽ tìm hiểu về
các vấn đề sau:
Môi
trường kinh doanh chung của DN: ở bước này, KTV sẽ thực hiện các thủ tục kiểm
toán như phỏng vấn những người liên quan (Ban giám đốc, KTV tiền nhiệm của
khách hàng) quan sát và kiểm tra tài liệu, và thực hiện thủ tục phân tích các
thông tin tài chính. Công việc này sẽ giúp KTV xác định được rủi ro tiềm tàng,
tiềm ẩn trong DN. Các thông tin cần tìm hiểu về bản chất, lĩnh vực công nghiệp,
cơ cấu tổ chức, môi trường pháp lý, đối thủ cạnh tranh, quy chính BCTC chủ yếu
và môi trường KSNB.
Thứ
hai, khuôn khổ kiểm soát nội bộ: Tìm hiểu về khuôn khổ KSNB của khách hàng được
coi là vấn đề đối với KTV, đặc biệt là việc xem xét các thủ tục kiểm soát nào
được tập trung và loại thông tin nào, bao nhiêu thông tin được thu thập cho các
thủ tục kiểm soát. KTV cần tìm hiểu về các thủ tục kiểm soát này (riêng rẽ hay
kết hợp) để cân nhắc về khả năng liên quan đến cuộc kiểm toán vì không phải tất
cả các thủ tục kiểm soát đều được DN sử dụng để quản lý hoạt động kinh doanh của
mình. Khuôn khổ kiểm soát giúp KTV tập trung vào việc tìm hiểu các thủ tục kiểm
soát thích hợp, thông qua việc chia KSNB thành 5 bộ phận: Môi trường kiểm soát,
đánh giá rủi ro, thủ tục kiểm soát, hệ thống thông tin và giám sát.
Tìm
hiểu KSNB theo cách này, giúp KTV xác định được các thủ tục kiểm soát nào (nếu
có) cần phải kiểm tra, sự vắng mặt các thủ tục kiểm soát có làm phát sinh rủi
ro hay không, khi nào và làm thế nào để kết hợp các thử nghiệm kiểm soát và thử
nghiệm cơ bản, làm thế nào để kiểm tra tính hiệu quả của hoạt động kiểm soát và
mức độ tin tưởng của KSNB (từ đó, có thể giảm thiểu phạm vi của thử nghiệm cơ bản).
Nói cách khác, việc này sẽ giúp KTV xác định được rủi ro kiểm soát kết hợp với
rủi ro tiềm tàng đã xác định ở trên, để quyết định rủi ro phát hiện, để duy trì
rủi ro kiểm toán ở mức phù hợp. Từ đó, KTV sẽ quyết định bản chất, phạm vi của
các thử nghiệm cơ bản.
Bước 2: Xác định và
đánh giá rủi ro dựa trên hiểu biết về môi trường kinh doanh của khách hàng
Mục
tiêu của bước này là KTV sẽ đưa ra đánh giá về rủi ro, trên toàn bộ BCTC hoặc rủi
ro ở cấp độ cơ sở dẫn liệu. Vấn đề quan trọng mang tính quyết định khi thực hiện
bước này, đó là kinh nghiệm và xét đoán chuyên môn của KTV. Không có một hướng
dẫn cụ thể nào để đánh giá rủi ro cho mọi loại hình doanh nghiệp, do đó KTV cần
có những kỹ năng xét đoán chuyên môn nhất định, để có thể xác định được các loại
rủi ro và ảnh hưởng tiềm tàng của chúng đến việc ghi nhận, đo lường, trình bày
và công bố BCTC hoặc tính đánh giá, đầy đủ, có thực, chính xác, quyền và nghĩa
vụ ở cấp độ cơ sở dẫn liệu.
Rủi ro được phân chia
làm 2 loại:
Rủi
ro ở mức độ bình thường và rủi ro cao hơn bình thường (rủi ro trọng yếu).
Rủi
ro thông thường là rủi ro có khả năng sẽ xảy ra (cơ hội xảy ra thấp, không chắc
chắn có xảy ra hay không), còn rủi ro trọng yếu là rủi ro có thể xảy ra (cơ hội
xảy ra cao thậm chí gần như chắc chắn).
Do
tính chất của rủi ro trọng yếu, KTV sẽ phải thiết kế các thủ tục kiểm toán đặc
biệt để giải quyết các rủi ro này, các thủ tục kiểm toán thông thường trong
chương trình kiểm toán chuẩn không phù hợp trong trường hợp này.
Kết
quả đánh giá rủi ro sẽ quyết định bản chất, thời gian và phạm vi của các thủ tục
kiểm toán, được thiết kế để ứng phó với các rủi ro được xác định tương ứng. Mức
độ rủi ro càng cao, tính thuyết phục của bằng chứng kiểm toán đòi hỏi càng cao.
Do đó, việc đánh giá rủi ro chính xác có vai trò rất quan trọng, để giúp KTV
dành thời gian và công sức cho các rủi ro trọng yếu một cách hiệu quả hơn.
Bước 3: Thiết kế và thực
hiện thủ tục kiểm toán cho các rủi ro đã được xác định.
KTV
phải thu thập đầy đủ các bằng chứng kiểm toán thích hợp liên quan đến các rủi
ro xảy ra sai sót trọng yếu đã được đánh giá, thông qua việc thiết kế và thực
hiện các thủ tục kiểm toán thích hợp cho các rủi ro này. KTV cần liên hệ và ghi
chép lại mỗi rủi ro đã được xác định ảnh hưởng đến tổng thể BCTC hay cơ sở dẫn
liệu nào, và các thủ tục kiểm toán nào được thiết kế để thu thập đầy đủ các bằng
chứng kiểm toán thích hợp mà căn cứ vào đó KTV đưa ra ý kiến của mình. Thủ tục
kiểm toán được thực hiện trong bước này là thử nghiệm cơ bản và thử nghiệm kiểm
soát (nếu tin tưởng vào KSNB của DN).
KTV
sẽ thiết kế các thủ tục kiểm toán để ứng phó với rủi ro được đánh giá dựa vào
các yếu tố sau:
Ảnh
hưởng của rủi ro đã được xác định lên BCTC (ví dụ như, khả năng số dư của các
tài khoản trọng yếu bị khai tăng hoặc khai giảm).
Ảnh
hưởng của rủi ro được xác định ở cấp độ cơ sở dẫn liệu đối với các nghiệp vụ, số
dư tài khoản hoặc trình bày và công bố.
Kết
quả dự kiến của việc các thử nghiệm có đạt được mục tiêu kiểm toán hay không.
Công việc thiết kế
chương trình kiểm toán để ứng phó các rủi ro đã được xác định bao gồm:
Đặt
ra mục tiêu kiểm toán (cơ sở dẫn liệu nào cần được kiểm tra và lý do).
Xác
định xem có cần phải sử dụng chuyên gia hay không.
Quyết
định có sử dụng bằng chứng kiểm toán của cuộc kiểm toán năm trước không (bao gồm
cả cách thức có thể cập nhật bằng chứng cho cuộc kiểm toán năm nay)
Xác
định loại thử nghiệm kiểm toán cho rủi ro bình thường và rủi ro trọng yếu (Ví dụ:
Chỉ sử dụng thử nghiệm cơ bản hay kết hợp thử nghiệm cơ bản và thử nghiệm kiểm
soát).
Quyết
định phạm vi tin tưởng của kết quả thử nghiệm
Thiết
kế các thủ tục kiểm toán bổ sung nếu thử nghiệm phát hiện ra các vấn đề.
Khi
thiết kế chương trình kiểm toán cho rủi ro thông thường, cần phải nhớ rằng thử
nghiệm kiểm soát chỉ được thực hiện khi KSNB được đánh giá là hữu hiệu hoặc KTV
tin rằng, thử nghiệm cơ bản không đủ để cung cấp bằng chứng kiểm toán thích hợp
(ví dụ, với các nghiệp vụ tự động hóa cao với rất ít hoặc không có sự can thiệp
thủ công). Đối với rủi ro trọng yếu, KTV phải thiết kế thủ tục cơ bản cho các rủi
ro này, bao gồm kiểm tra chi tiết và thủ tục phân tích.
Sau
khi thiết kế các thử nghiệm kiểm soát và thử nghiệm cơ bản, KTV sẽ thực hiện
các thủ tục này để ứng phó với các rủi ro đã được đánh giá. KTV cần đánh giá bằng
chứng kiểm toán được thu thập để quyết định xem kết quả đánh giá rủi ro ban đầu
ở cấp độ cơ sở dẫn liệu có còn phù hợp và có một sự đảm bảo hợp lý rằng, các
sai phạm trọng yếu sẽ không xảy ra hay không. Bằng chứng phải thuyết phục cho từng
cơ sở dẫn liệu trọng yếu trên BCTC, nếu không phải thực hiện thêm các thủ tục
kiểm toán để thu thập bằng chứng có tính thuyết phục.
Tham khảo
thêm: Dịch vụ kiểm toán tại Vinh
Bước 4: Kết luận về rủi
ro có sai sót trọng yếu trên BCTC
KTV
sẽ căn cứ vào kết quả thực hiện các thủ tục kiểm toán ở bước trên, để đưa ra kết
luận về rủi ro có sai sót trọng yếu trên BCTC. Nếu không thể thu thập được bằng
chứng kiểm toán, KTV sẽ đưa ra ý kiến không phải là ý kiến chấp nhận toàn phần.
Khi thu thập được đầy đủ các bằng chứng kiểm toán thích hợp, KTV sẽ đưa ra kết
luận về toàn bộ rủi ro có sai sót trọng yếu trong tổng thể BCTC.
Mọi
vướng mắc về phương pháp tiếp cận rủi ro trong kiểm toán báo cáo tài chính, quý
vị hãy liên hệ luật Blue để được tư vấn miễn phí.
CÔNG
TY KIỂM TOÁN TRƯỜNG THÀNH
Địa
chỉ: Số 7, đại lộ Lê Nin, thành phố Vinh, Nghệ An
Hotline:
0978.315.618 - 0904.889.477
Web:
http://dichvukiemtoandoclap.com
Nhận xét
Đăng nhận xét